Voor afgestudeerde pabostudenten is het lastig een baan te vinden in Amsterdam, terwijl er volop vraag is naar leerkrachten. Door een opeenstapeling van bezuinigingen en stijgende kosten nemen scholen minder personeel aan.

Een bezuinigingsronde van het vorige kabinet, stijgende pensioenpremies en oplopende kosten voor gas, water en licht. De Nederlandse basisscholen kunnen het niet meer bolwerken en voeren steeds vaker een vacaturestop in. Het gevolg: grotere klassen. De landelijke koepelorganisatie voor basisscholen, de PO-raad, luidt de noodklok en wil dat het kabinet extra geld vrijmaakt.

Personeel als kostenpost
‘De bezuinigingsronde van het vorige kabinet is net doorgevoerd. Scholen hebben bezuinigd waar ze kunnen,’ zegt Harm van Gerven, woordvoerder van de PO-raad. ‘Door een opeenstapeling van al die factoren zijn scholen nu gedwongen opnieuw te bezuinigen. Nieuw personeel wordt niet minder aangenomen omdat het een te grote kostenpost vormt. Leerkrachten maken meer dan tachtig procent van de totale kosten van een school uit.’

Afgelopen jaar daalde het aantal banen in het onderwijs van 477 duizend in het eerste kwartaal naar 473 duizend in het laatste kwartaal, blijkt uit cijfers van het Sectorbestuur Onderwijsarbeidsmarkt. Bijna veertig procent van die banen is te vinden in het basisonderwijs. En daar zijn de gevolgen goed zichtbaar: zo is de werkgelegenheid in Amsterdam in het basisonderwijs tussen 2007 en 2010 gedaald met ruim negen procent. Voor de wachtlijst voor invalkrachten in het openbaar primair onderwijs in Amsterdam worden ondertussen geen mensen meer aangenomen.

Voldoende vraag
Toch zegt dat volgens Herbert de Bruijne, voorzitter van het Breed Bestuurlijk Overleg, de Amsterdamse koepel, momenteel niets over de vraag naar leerkrachten. ‘De hoeveelheid werk neemt niet af, er is absoluut nog vraag naar leerkrachten. Maar scholen zijn voorzichter geworden.’ Als directeur van Openbaar Onderwijs aan de Amstel, een organisatie van twintig scholen en zevenduizend leerlingen, ondervindt hij dat aan den lijve. ‘Dit schooljaar alleen al moeten wij een miljoen euro bezuinigen.’

De PO-raad becijferde begin deze maand dat zeven op de tien scholen dit jaar al meer leerlingen per klas hebben. De organisatie waarschuwt dat het onderwijsniveau zal dalen als de klassen blijven groeien. Van Gerven: ‘De overheid houdt vol dat we te maken hebben gehad met een bezuiniging van zo’n twee procent op de totale bekostiging. Opgeteld is dat veel meer, zo’n twaalf procent. Daarvoor moeten we worden gecompenseerd.’

Een woordvoerster van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap wuift de kritiek van de hand en benadrukt dat het kabinet juist investeert in het basisonderwijs. Ze voegt eraan toe dat besturen extra arbeidsplaatsen kunnen betalen door ‘in te teren op hun reserves’. ‘Maar dit kan niet tot in lengte van dagen duren. Besturen moeten dus scherpe keuzes maken.’
Lees meer over