Sneller dan verwacht heeft de UvA een advertentie kunnen plaatsen ter vervanging van de vorige maand opgestapte collegevoorzitter Edith Hooge. Op een paar details na is de vacaturetekst hetzelfde als die waarop Hooge solliciteerde. ‘De voorzitter heeft sociale veiligheid en geweldloosheid hoog in het vaandel staan.’
Veel sneller dan verwacht is de UvA op zoek naar een nieuwe collegevoorzitter, na het plotselinge vertrek van Edith Hooge vorige maand. De zoektocht naar een nieuwe bestuurder is doorgaans een tijdrovend proces, al was het maar omdat allerlei mensen uit bestuur en medezeggenschap meebeslissen over de vacaturetekst. Dat nam in dit geval niet zo veel tijd in beslag, want die tekst is min of meer hetzelfde als de tekst waar Hooge in 2024 op solliciteerde, al zijn de omstandigheden en de context waarin een nieuwe voorzitter moet opereren veranderd.
Crisisorganisatie
‘De voorzitter heeft sociale veiligheid en geweldloosheid hoog in het vaandel staan, waakt voor misbruik van machtsongelijkheid en heeft een duidelijke visie op de rol van, en aantoonbare affiniteit met, medezeggenschap,’ aldus de vorige en huidige vacaturetekst. Voor deze sollicitatieronde is daaraan toegevoegd dat de kandidaat ‘verantwoordelijk is voor de centrale crisisorganisatie van de UvA’. Dit was altijd al zo, maar nu wordt het expliciet vermeld. Misschien geen overbodige zinsnede voor een organisatie die de afgelopen anderhalf jaar van crisis naar crisis liep als gevolg waarvan de reputatie van de UvA volgens sommigen onder druk staat.
Wendbaar leiderschap
Bij de vacature staat ook een herziene tekst van een document over wat de UvA verstaat onder ‘leiderschap’. De UvA spreekt van ‘wendbaar leiderschap’, lees: een flexibele teamspeler die niet alleen bestuurt, maar ook kan ‘navigeren binnen verschillende spanningsvelden’, want de UvA is – zeker in de recente periode – een complexe en dynamische omgeving, ‘waarin diverse interne en externe uitdagingen dagelijks hun weg naar de werkvloer vinden’. Met andere woorden: de polarisatie viert ook aan de UvA hoogtij en de nieuwe collegevoorzitter moet daarmee om kunnen en willen gaan.
Headhunter
Voor de zoektocht naar de nieuwe collegevoorzitter is de Haagse headhunter Chasse ingeschakeld, die ook was betrokken bij de zoektocht waaruit Edith Hooge rolde. De laatste jaren doet de UvA vaker zaken met dit bedrijf voor het zoeken naar topbestuurders. Eerder werd ook wel gebruik gemaakt van Holtrop Ravesloot in Amstelveen en Egon Zehnder op de Zuidas. Dat laatst bureau verrichtte de zoektocht waar collegevoorzitter Geert ten Dam (en vóór haar Louise Gunning) uit rolde.
Dit soort zoekbedrijven verrichten hun werkzaamheden in uiterste discretie (er staan topbanen op het spel!), dus de bestuurlijke ramp was tamelijk groot toen de hele procedure bij Egon Zehnder op de voorpagina van NRC stond, inclusief de namen van de kandidaten waar Ten Dam het tegen op nam. De toenmalige voorzitter van de Raad van Toezicht, wijlen Atzo Niciolaï (VVD), was des duivels.
Verkiezingen
Hoe Chasse het er vanaf brengt – solliciteren gaat via dit bureau, dat intakegesprekken voert en een lijst met kandidaten voorlegt aan de sollicitatiecommissie van de UvA – is afwachten. Het bedrijf is door de UvA ingehuurd voor deze klus, al zijn er genoeg UvA-medewerkers en – studenten die daar een hele andere procedure van zouden willen maken. Bijvoorbeeld door middel van interne verkiezingen, zoals in België gebeurt, waar verkiezingen plaatsvinden voor een rector. UvA-rector Karen Maex (2016-2022) deed er in 2013 aan mee in Leuven, maar verloor van de Vlaamse wetenschapper en televisiepersoonlijkheid Rik Torfs. Ze vertrok schielijk naar Nederland.
Vooralsnog worden universiteitsbestuurders in Nederland benoemd en daar komt veelal een headhunter aan te pas. Daar wordt in de regel flink voor betaald: een beetje headhunter berekent doorgaans tarieven van 20 tot 35 procent van het bruto jaarsalaris van de geselecteerde kandidaat, een percentage overigens dat kan variëren afhankelijk van de complexiteit van de zoekopdracht, het specifieke niveau van de functie en het gewenste salarisniveau.
Vertrouwelijkheid
Het idee daarbij is overigens wél dat er dan ook een succesvolle kandidaat wordt gevonden en aangesteld: als blijkt dat de kandidaat er in de praktijk niets van bakt en al gauw wordt weggestuurd of ontslagen is het gebruikelijk dat de headhunter gratis een nieuwe selectieprocedure uitvoert. Dat is overigens bij Hooge niet het geval, laat universiteitssecretaris Leon van de Zande weten. ‘Het was Hooges eigen keus om na een jaar te stoppen, dat kun je dit bedrijf niet aanrekenen.’ Hoe hoog de fee is die de UvA aan Chasse betaalt voor de zoektocht naar een nieuwe collegevoorzitter laat de universiteitssecretaris in het midden, vermoedelijk vanwege de vertrouwelijkheid.
Omdat de voorgaande werving van een collegevoorzitter nog niet zo lang geleden is (januari 2024), kan het maar zo zijn dat dezelfde mensen op de vacature solliciteren als toen. Wie geïnteresseerd is: solliciteren kan tot 19 oktober.
De bedoeling is dat de UvA op uiterlijk 1 maart 2026 een nieuwe eindbaas heeft. Tot die tijd neemt Peter-Paul Verbeek de honneurs waar, in samenspraak met vicevoorzitter Richard Goldstein.