Foto: Daniël Rommens
actueel

UvA stelt onderzoek in naar mogelijk plagiaat oud-rector Van den Boom

Henk Strikkers,
4 juni 2019 - 09:39

De UvA heeft een externe commissie ingesteld die onderzoek gaat doen naar de mogelijke schending van de wetenschappelijke integriteit door voormalig rector magnificus Dymph van den Boom. Dat doet de universiteit naar aanleiding van een artikel in NRC Handelsblad, waarin Van den Boom wordt beschuldigd van plagiaat in haar proefschrift en in diesredes.

Dymph van den Boom zou, volgens NRC Handelsblad, als rector jarenlang in toespraken teksten van anderen hebben gebruikt zonder aan te geven dat het om werk van anderen gaat. De krant rept onder meer over haar inaugurele rede, waarin zowel letterlijke citaten van een openingsrede van een lector van de Hogeschool Zuyd, als citaten of parafrases uit een wetenschappelijk artikel zouden zijn gebruikt – beide zonder vermelding van de oorspronkelijke bron. De krant zegt in acht van haar tien diesredes teksten van anderen gevonden te hebben, zonder dat daarbij duidelijk is dat de teksten niet van de hand van Van den Boom zijn.

 

Volgens Van den Boom worden haar diesredes aan de hand van een verkeerde maatstaf worden beoordeeld. In NRC zegt ze: ‘Openingstoespraken zijn geen wetenschapsbeoefening, maar worden in dit artikel wel langs die meetlat gelegd.’

De carrière van Dymph van den Boom
  • Geboren in 1951 te Roosendaal en Nispen
  • Begon haar carrière als docent in het speciaal onderwijs
  • Afgestudeerd in de psychologie in Leiden (1981) en aldaar gepromoveerd in de ontwikkelingspsychologie (1988)
  • In 1995 benoemd als hoogleraar aan de UvA, en in 2001 als decaan van de FMG
  • Werd in 2007 de eerste vrouwelijke rector magnificus van de UvA, en bleef dat tot en met 2017

Gekopieerde stukken tekst in proefschrift

Bovendien vond wetenschapsjournalist Frank van Kolfschooten in het proefschrift dat Van den Boom aan de Universiteit Leiden schreef ‘gekopieerde stukken tekst’. In het proefschrift, waarmee ze in 1988 de doctorsgraad verkreeg, vond de krant naar eigen zeggen in de eerste 42 pagina’s 38 voorbeelden van gekopieerde teksten zonder goede bronvermelding. Het zou gaan om in ‘totaal 580 regels, ongeveer een derde van de tekst,’ zo schrijft NRC. ‘De omvang varieert van 3 tot 111 regels. Het is een lappendeken van knip- en plakwerk uit overzichtsartikelen, waarin eerdere studies van andere wetenschappers zijn samengevat.’

 

Haar promotor Dolph Kohnstamm (emeritus-hoogleraar ontwikkelingspsychologie) zegt in de krant: ‘Mijn vertrouwen in de originaliteit van haar studie was veel te groot en mijn respect voor haar kennis van zaken ook.’ Een ander lid van haar promotiecommissie zegt, geconfronteerd met de bevindingen van NRC, dat hij het ‘verschrikkelijk en verpletterend’ vindt. ‘Zo slordig met teksten omspringen heette ook toen al plagiaat.’

 

Terugwerkende kracht

Wat betreft de verwijten over haar proefschrift vertelt Van den Boom dat ze ‘met toepassing van de regels van nu met terugwerkende kracht [wordt] beschuldigd van plagiaat, terwijl er in die tijd geen regels en voorschriften waren zoals we die nu kennen.’

 

Volgens de universiteit ‘spreekt voor zich dat vóór alles zorgvuldigheid geboden is.’ ‘We nemen pas een standpunt in nadat goed en onafhankelijk onderzoek is gedaan, in lijn met de Gedragscode wetenschappelijke integriteit van de VSNU.’

 

Erasmus Universiteit Rotterdam

Van den Boom was sinds vorig jaar als interim-decaan aan de Erasmus Universiteit Rotterdam verbonden. Daar leidde ze een fusie tussen twee faculteiten. Vorige week vertrok ze per direct, tot verrassing van veel medewerkers.