Om de doorstroom van mbo naar hbo succesvol te maken zijn goede docenten nodig, die meer aandacht hebben voor de individuele student. Dat is de conclusie van het Grote mbo-hbo-Gesprek, gisteren bij debatcentrum Floor. In het debat, georganiseerd in samenwerking met de HvA en Folia, kijken bestuurders en ervaringsdeskundigen naar manieren om die doorstroom te verbeteren.

Een kwart van de 30.000 studenten die vanuit het mbo doorstromen naar het hbo valt na het eerste jaar uit. De doorstromers hebben volgens Jan van Zijl (MBO-raad) moeite om hun leerstijl aan te passen op de hogeschool. Er zijn namelijk verschillen in de didactiek tussen mbo- en hbo-instellingen. Volgens HvA-rector Huib de Jong doen hogescholen niet genoeg om doorstromers daarvan bewust te maken. 'We veronderstellen te veel dat leerlingen die bij ons binnenkomen precies begrijpen hoe wij ons onderwijs geven.'

Bovendien zouden mbo'ers te 'schuin oversteken' als ze op het hbo verder studeren. Van Zijl vindt dat de studenten beter voorgelicht moeten worden over hun kansen op studiesucces en de arbeidsmarkt als ze een vervolgopleidingen kiezen die slecht aansluit bij hun mbo-diploma. Thom de Graaf (Vereniging Hogescholen) wil daarom 'logische overgangen' van mbo naar hbo door middel van een studiekeuzecheck.

Selectie
Niemand in het gesprek waagt het om een duidelijk antwoord te geven op de vraag of er geselecteerd moet worden aan de poort. Alleen Thom de Graaf kan het - na herhaaldelijk aandringen van de gespreksleiding - niet laten om te melden dat hij 'geen bezwaar' heeft tegen 'nadere opleidingseisen'. De Graaf vraagt zich bovendien af wat Nederland 'zichzelf heeft aangedaan'. Het hoger onderwijs is volgens de bestuurder veel te massaal gemaakt in het kader van de kenniseconomie, waardoor studenten op plekken komen waar ze niets te zoeken hebben.

Programmamanager doorstroom mbo-hbo Marcelle Peeters (HvA) vindt selectie aan de poort het uiterste middel. Eerst moet er volgens haar gekeken worden naar de manier waarop het 'stelsel is ingericht'.

Docent heeft sleutelrol
'Docenten moeten centraal staan in het debat,' vindt Tanja Jadnanansing. Zij zijn volgens de politica degenen die de studenten moeten inspireren om met trots een vak te leren. Ze krijgt bijval van Martin Haring (Amsterdam Centre for Entrepreneurship, HvA) die vindt dat goede docenten het verschil kunnen en moeten maken voor mbo-doorstromers. Wat een goede docent precies is en doet, blijft in het debat onbesproken.

Nederlandse onderwijsinstellingen hebben 'samen een maatschappelijke opdracht' om de studenten beter voor te bereiden en beter te begeleiden bij hun doorstroom naar het hoger onderwijs. Huib de Jong ziet daarin de 'moeilijkste opgave' uit zijn carrière. Daarom is het nodig dat er samengewerkt wordt. 'Ik denk dat de kans nu groter is dan vijf jaar terug,' vindt Jan van Zijl. De discussie over over mbo-hbo is echter niet nieuw.

'Is dit geen herhaling van zetten?' vraagt onderwijsjournalist Anja Vink zich af. 'We kunnen iets moois doen voor Nederlandse studenten, maar dan moet het niet weer tien jaar duren.'
Lees meer over