Folia.nl weekblad

^{New York is het thema van de Amsterdamlezingen van dit jaar.}

>Gisteravond ging de jaarlijkse reeks Amsterdamlezingen van start. Dit jaar is New York het thema.
>‘De Amerikaanse samenleving is vaak kil en hard, maar de naturalisatie van nieuwkomers verloopt daar veel soepeler,’ zei publicist Paul Scheffer.

Publicist en bijzonder hoogleraar grootstedelijke problematiek Paul Scheffer gaf maandagavond in de Lutherse kerk de aftrap voor de jaarlijkse reeks Amsterdamlezingen. De reeks staat dit jaar in het teken van de vierhonderdjarige band tussen Amsterdam en New York. Thema van de lezing van Scheffer was ‘In de spiegel van New York’, over de Amsterdamse en New Yorkse migrantengeschiedenis.
Scheffer opende zijn lezing met een uiteenzetting over de Amerikaanse immigratiegeschiedenis, en wat Nederland daarvan kan leren. Hij plaatste nogal wat kanttekeningen bij die immigratiegeschiedenis. ‘De VS kennen een geschiedenis van zowel kolonisatie als immigratie, dat vergeten mensen nog wel eens.’ De Nederlanders hadden een belangrijk aandeel in vooral de kolonisatie; vandaag de dag hebben nog zo’n vier miljoen Amerikanen een Nederlandse achtergrond.

Het beeld van de VS als tolerant immigratieland bij uitstek moet volgens Scheffer worden genuanceerd. ‘In de negentiende eeuw was de protestantse meerderheid huiverig voor de toestroom van overwegend katholieke Ierse en Italiaanse immigranten. De angst was dat hun loyaliteit dichter bij Rome lag dan bij de Amerikaanse normen en waarden.’
Pas op de helft van Scheffers betoog kwam het thema van de lezingenreeks goed uit de verf en ving hij aan met een sociologische vergelijking tussen Amsterdam en New York als immigratiesteden. ‘In Europa wordt vaak gedacht dat stedelijke samenlevingen in de VS in hoge mate zijn gesegregeerd. Dat is wel zo, maar dat is geen exclusief Amerikaans verschijnsel. Onderzoek wijst uit dat verschillende bevolkingsgroepen in Amsterdam net zo langs elkaar heen leven als in New York. Weliswaar is de Amerikaanse maatschappij soms kil en keihard, de naturalisatie verloopt daar veel soepeler. Daar kunnen wij in Amsterdam nog veel van leren, bijvoorbeeld door in het onderwijs meer te vertellen over de geschiedenis van immigranten in Nederland.’
De hoogleraar concludeerde dat Amsterdam als stedelijke samenleving meer stil moet staan bij hoe immigranten worden ontvangen. (Tim Verlaan)
De volgende Amsterdamlezing vindt plaats op 25 maart en wordt uitgesproken door Adriaan Geuze, hoogleraar landschapsarchitectuur aan Harvard.