Folia.nl weekblad

>De sterfte rondom operaties daalt met de helft als artsen en verpleegkundigen een nieuwe uitgebreide checklist gebruiken.
>Met die lijst wordt de te opereren patiënt een aantal malen van opname tot ontslag gecontroleerd.

De sterfte rondom operaties daalt met de helft als artsen en verpleegkundigen een nieuwe uitgebreide checklist gebruiken. Het onderzoek naar de nieuwe werkwijze SURPASS is verricht door de afdeling Chirurgie van het AMC. De resultaten zullen deze week worden gepubliceerd in de New England Journal of Medicine. Met de nieuwe checklijst wordt de te opereren patiënt een aantal malen – van opname tot ontslag – gecontroleerd. Alleen als alles in orde is, kan de patiënt naar de volgende fase van de operatie.
Onderzoeksleider Marja Boermeester, chirurg in het AMC, noemt het resultaat van de studie opzienbarend. ‘Zelfs wij zijn verrast door het enorme effect op de sterfte.’ Behalve de afname in sterfte neemt ook het aantal complicaties rond klinische operaties fors af. De resultaten gelden voor ziekenhuizen waar al een hoge kwaliteit van zorg wordt geboden.

Uit diverse internationale studies blijkt dat van de 150 patiënten die in de westerse wereld in een ziekenhuis worden opgenomen, er één overlijdt. Niet zozeer als gevolg van de ziekte, maar mede door complicaties die in het ziekenhuis optreden. Bijna de helft hiervan is in theorie te voorkomen. Veel van deze incidenten doen zich voor bij patiënten die worden geopereerd.

‘Uit onderzoek is gebleken dat de meeste onvolkomenheden in de zorg rondom een operatie buiten de operatiekamer worden begaan. Het is dus logisch om te kijken of daar winst te boeken valt,’ zegt Boermeester. Het AMC heeft daarvoor de SURPASS (SURgical PAtiënt Safety System) checklist ontworpen. Daarin zijn alle controles in kaart gebracht die moeten zijn uitgevoerd voor de operatie, tijdens en na de ingreep en voor het ontslag uit het ziekenhuis.

Het AMC is in 2007 met een grootschalige studie begonnen waarbij in zes ziekenhuizen gegevens zijn verzameld van bijna vierduizend patiënten. Eerst bij operaties gedurende drie maanden voor de invoering van de chirurgische checklist en nogmaals drie maanden na invoering van de checklist. Het gebruik van de nieuwe checklist halveerde de sterfte. In de oude situatie overleed ongeveer 1,5 procent van de geopereerde patiënten, na het gebruik van SURPASS daalde dat naar 0,7 procent. Het aantal complicaties verminderde met ruim een derde van 27,3 naar 16,7 procent. Het AMC heeft de lijst standaard ingevoerd bij alle chirurgische ingrepen. Veertig andere ziekenhuizen in Nederland hebben interesse getoond. (AMC/DW)