Folia.nl weekblad

>Een deel van de wereldberoemde boekencollectie van de Bibliotheca Philosophica Hermetica is terug in Amsterdam.
>De boeken zijn toch niet allemaal per opbod verkocht.

Een deel van de wereldberoemde boekencollectie van de Bibliotheca Philosophica Hermetica is terug in de Ritman Bibliotheek in de Amsterdamse Bloemstraat. Eind vorig jaar viel de collectie zeldzame en kostbare boeken – met een geschatte waarde van vijftig miljoen euro – uiteen na een conflict tussen bibliotheekeigenaar en kunstverzamelaar Joost Ritman en de Friesland Bank. Die laatste liet voor vijftien miljoen euro beslag leggen. De collectie viel vervolgens uiteen in drie delen: een deel ging naar de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag, twee delen gingen naar verschillende veilinghuizen, waaronder Sotheby’s, om per opbod te worden verkocht. Wouter Hanegraaff, hoogleraar geschiedenis van de hermetische filosofie en verwante stromingen aan de UvA is opgetogen. ‘Ik ben heel erg blij, dit is fantastisch nieuws.’
De verzameling boeken en manuscripten van de bibliotheek richt zich op de wetenschappelijke bestudering van alternatieve en esoterische religieuze stromingen in de westerse cultuur. Studenten en wetenschappers van de UvA, die een minor hermetica aanbiedt, maken veelvuldig gebruik van de bibliotheek.

Een steenrijke buitenlandse kunstverzamelaar heeft een deel van de boeken en manuscripten voor een flink aantal miljoenen opgekocht. De financiële nood van Ritman lijkt daardoor gelenigd. De boeken die zijn verkocht zijn onder meer enige honderden zogenoemde ‘incunabelen’, boeken uit de eerste decennia van de boekdrukkunst. ‘Buitengewoon kostbaar en waardevol,’ zegt Hanegraaff.

Zo is de ridderroman De Graal van Rochefoucauld, die onder meer de legenden bevat van koning Arthur, Merlijn en de Ridders van de Ronde tafel, verkocht. Dat de incunabelen zijn verkocht vindt Hanegraaff spijtig, maar er blijft volgens hem nog veel over. ‘Voor de wetenschap zijn de circa vierduizend oude drukken tot 1900 van belang, evenals de vierhonderd manuscripten van na 1550 en de 18.000 gedrukte werken na 1900.’

De boeken zijn voor een deel dus terug, maar dat wil niet zeggen dat de bibliotheek ook gewoon weer open gaat voor het publiek. Hanegraaff: ‘Dit is pas de eerste stap, de bibliotheek moet natuurlijk ook weer open gaan en daarvoor zijn faciliteiten en een staf nodig. Of Ritman daar geld voor heeft weet ik niet. Mooi zou zijn als de UvA zou kunnen kijken of zij onderdak zou kunnen geven aan de collectie en die zou kunnen gaan beheren.’ Collegevoorzitter Van der Toorn liet zich onlangs positief uit over deze optie. (DW)