Folia.nl weekblad

>Oud-docent Nederlandse letterkunde Anthony Mertens overleden op 62-jarige leeftijd. Hij was voor velen een inspiratiebron. 
>Zijn autobiografische boek Zwaluwziek oogstte veel lof. 

Oud-docent Nederlandse letterkunde Anthony Mertens is afgelopen weekend op 62-jarige leeftijd overleden. Door zijn bevlogen manier van lesgeven, zijn grote kennis van zaken en zijn eruditie heeft hij heel veel studenten enthousiast gemaakt voor de literatuur, die hij beschouwt als ‘een poging verder te reiken dan de waarneembare werkelijkheid’. Studenten beschouwden zijn colleges als een theatervoorstelling, doorspekt met anekdotes. In 1991 promoveerde hij op een proefschrift met de titel ‘Sluiproutes en dwaalwegen’, waarvoor hij onderzoek deed naar ‘drempelervaringen’ in de literatuur.

Op de universiteit zelf werd hij steeds ongelukkiger door de bureaucratisering en papierwinkel die op hem af kwam. In 1993 hield hij de UvA dan ook voor gezien en legde zich helemaal toe op de literatuurkritiek en op zijn redacteurschap bij de literaire uitgeverij Querido, waar hij auteurs als Hella Haasse en A.F.Th. van der Heijden begeleidde.
In 2004 werd hij getroffen door een herseninfarct, waarbij de rechterkant van zijn lichaam volledig verlamd raakte. Hij kon niet meer praten, kwam in een rolstoel terecht en vanaf dat moment begon een langdurig proces van revalidatie. Over het revalidatieproces schreef hij het boek ‘Zwaluwziek, leven na een herseninfarct’, dat alom werd geprezen. De schrijver Bernlef stimuleerde Mertens tot het schrijven van dit boek door hem zijn boek ‘Hersenschimmen’ te laten lezen. In 2006 verscheen bij De Bezige Bij zijn essaybundel Lezen, man! Collega-criticus Arie Storm schreef daarover: ‘Het boek vormt de beste toegang tot zijn denken. En het aardige is dat het ook uitlokt tot tegenspraak. Over literatuur kon je met hem werkelijk discussiëren.’ (DW)